Projekt i konstrukcja
Meltem został zaprojektowany przez Henri Amel jako najbardziej praktyczny i zaawansowany jacht oceaniczny, jaki mógł wymyślić, pozostając jednocześnie łatwym w obsłudze dla dwóch osób. Stocznia budowała go z laminatu poliestrowo-szklanego z stałym kilem o zanurzeniu dwóch metrów, szerokością 4,25 metra i wypornością 15 000 kilogramów. Produkcja obejmowała zaledwie 51 sztuk, co było krótkim cyklem, a finansowe obciążenia związane z budową tak dużego, skomplikowanego jachtu przy ówczesnych metodach niemal doprowadziły firmę do bankructwa. Sam nazwa nawiązuje do starej tradycji stoczni Amel polegającej na honorowaniu wiatrów – Meltem to francuskie słowo oznaczające wiatry meltemi w Grecji – a każdy model z tamtej ery nosił nazwę wiatru lub wyspy. (1)
Ożaglowanie i plan żagli
Ożaglowanie jachtu Meltem budzi dyskusje, ponieważ źródła się różnią: notatki producenta określają go jako kecz, podczas gdy karta techniczna z SailingTheWeb wymienia go jako slup o powierzchni żagli wynoszącej 150 metrów kwadratowych. Jasne jest jednak, że konfiguracja kecz, opisana przez stocznię, została wybrana ze względów praktycznych, a nie dla czystej osiągów – to takielunek, który rezygnuje z czystej prędkości na rzecz łatwego obsługi żagli i użytecznych funkcji pomocniczych. Bom bezanowy zyskuje swoje miejsce, służąc jako punkt podnoszenia: blok na jego końcu pozwala na podniesienie silnika zaburtowego lub pontonu za pomocą zapasowej fału, a bom ten może również nosić anteny lub kopułę radarową. Ten wielofunkcyjny podejście to typowa Amel – każda zewnętrzna konstrukcja pełni podwójną rolę dla pary żeglującej samotnie lub w małej załodze na oceanie. (1)
Wnętrze i kokpit
Układ z centralnym kokpitem jest przez stocznię określany jako ponadczasowy, co widać po szczegółach. Podłoga kokpitu znajduje się bardzo nisko i stanowi pokrywę komory silnikowej, z doskonałym dostępem przez ogromną lukę; drugie wejście prowadzi przez drzwi w kabinie nawigatora. Koło sterowe zamontowano na lewej burcie, z dala od ruchu, a siedzenie sternika jest chronione i oferuje widok na 380 stopni. Ogromny, sztywny bimini chroni kokpit przed wiatrem, falami i słońcem, a przestrzeń wyposażona jest w dwie długie kanapy, które mogą pomieścić grupę przy drinkach lub służyć jako miejsca do spania na świeżym powietrzu – dzięki zadaszonemu kokpitowi załoga unika porannej rosy. Na dziobie cztery tradycyjne bakisty nadbudówki pozostają suche i mieszczą worki żaglowe, zapasowe kotwice oraz liny, podczas gdy bakisty kokpitowe pomieszczą spuszczony ponton, silnik zaburtowy, zbiorniki wody i części zamienne. (1)
Wyposażenie i przykłady modyfikacji właścicielskich
Jeden z udokumentowanych egzemplarzy Meltem po własnościach pokazuje, jak daleko można posunąć personalizację tych łodzi. Ten kadłub posiada duży pilot wiatrowy na prawej bomie wyposażonej w dźwig i bloki prowadzące do elektrycznego kabestanu do podnoszenia ciężkich ładunków, a jego tratwa ratunkowa stoi w modyfikowanej skrzyni zintegrowanej z relingami, dzięki czemu można ją zrzucić na wodę bez podnoszenia całego masztu. Co ciekawe, jacht ten rezygnuje z tradycyjnych elektrycznych rolerów grota i bezana Amel, stosując zamiast nich lazy jacki na oba żagle, ciągłe refowanie grota prowadzone do kokpitu za pomocą bloków Spinlock oraz duży elektryczny kabestan Harken, a także wózek szotów Garhauer z pełnym obciągaczem bomu. Wyższy maszt Sparcraft z dwoma parami salingów pozwolił na dodanie drugiego małego sztagu do obsługi sztormowego foka, natomiast bukszpryt nosi spinaker asymetryczny lub Code Zero na rolerze Selden, a tylko roler genui Profurl pozostał elektryczny – możliwy do obsługi ręcznie za pomocą rękojeści kabestanu w razie potrzeby. Osprzęt kotwiczny jest poważny: winda kotwiczna Lofrans Tigres 1500W podnosi kotwicę Rocna o wadze 40 kg z 100 metrami łańcucha o średnicy 10 mm.
Werdykt
Meltem to rzadki, ambitny projekt stoczni Amel – szesnastometrowy kecz (lub slup według karty technicznej) zbudowany w bardzo małych seriach i kosztem ogromnych nakładów dla budowniczego, który jednak ucieleśnia przekonanie Henri Amela, że żegluga oceaniczna powinna być praktyczna dla pary. Architektura kokpitu, dostęp do silnika oraz wielofunkcyjny takielunek pokazują, że myśl projektowa skupiała się na rzeczywistej obsłudze jachtu, a nie na pozorach z katalogu technicznego.
Zalety
- Układ z kokpitem centralnym z wyjątkowym dostępem do silnika przez luk podłogowy i drzwi kabiny nawigatora
- Bezan masztu służy jednocześnie jako punkt wciągania i montaż anteny, co zmniejsza bałagan na pokładzie
- Osłonięte stanowisko sterowe o 380-stopniowym widoku pod solidnym bimini z miejscem do spania na świeżym powietrzu
- Sucha przestrzeń w części dziobowej oraz schowki w kokpicie o rozmiarach odpowiednich na poważny sprzęt turystyczny
Wady
- Bardzo niska produkcja (51 kadłubów) i historycznie wysokie koszty budowy ograniczają dostępność, a prawdopodobnie podnoszą koszty utrzymania
- Sprzeczne opisy takielunku w różnych źródłach (kecz kontra slup) komplikują kształtowanie oczekiwań
- Niektóre egzemplarze własnościowe pozbawione są standardowego rolowania firmy Amel, co wymaga dokładniejszej inspekcji układu obsługi żagli
