Ontwerp en constructie
De VO65 moest snel, krachtig en duurzaam zijn, en de eenheidsklasse-regel zorgde voor gelijkheid terwijl de kosten voor wedstrijdkampagnes daalden. Het bouwen, monteren en schilderen van elke romp kost zeven maanden en 36.000 manuren, met 120 scheepsbouwers en 70 leveranciers betrokken bij de uitrusting. De klasse is boot na boot werkelijk identiek en relatief eenvoudig qua systemen, wat het baanbrekende eenheidsklasseprestatie op deze schaal zo opmerkelijk maakt. Het team van Farr bracht diepe ervaring met Whitbread- en Volvo Race-ontwerp naar het project, en de directeur van het bedrijf oordeelde de VO65 een enorme succes, waarbij de boten zeer betrouwbaar in de vaart waren. (2)
Tuigage en handling
Op het water bevindt de VO65 zich ergens tussen een VO70 en een gewoon kieljacht, maar met merkbaar meer acceleratie en vermogen. Op topsnelheid staat alles volledig onder zeil. Het roer voelt verrassend licht aan, zelfs bij hogere windkrachten, maar met beide roeren in het water is er veel loefgierigheid; bij een helling van 20–30 graden met slechts één roer in werking draait de besturing licht en zeer responsief. De kiel zwenkt van 40 graden op de hartlijn naar 40 graden aan de andere kant, en als deze niet op tijd omhoogkomt, stagneren de onderwaterfoils. De dubbele, ombouwbare, intrekbare asymmetrische steekzwaarden vereisen nauwkeurige trim, en drift is direct merkbaar als ze verkeerd staan. De fokken lijken relatief klein, en de kleine fok met een vol grootzeil is een slechte combinatie; bij 25 knopen wind is de boot overtuigd in de middelgrote fok, dus wordt er gereefd om haar tussen de 20 en 30 graden helling op haar poten te houden. Verrassend genoeg voelt ze gereefd sneller aan door het vermogen in de top. Het beheersen van dat vermogen is een kwestie van balans, en wanneer het uit de hand loopt, moet de bemanning de zeilconfiguratie wijzigen. (2)
Accommodatie en gedrag op zee
Dit is van nature een natte en luidruchtige boot. Zodra ze vaart maakt, komt er direct spuitwater over het dek, en benedendeks wordt elke beweging door het anker versterkt. Zelfs aan de wind zonder te klappen is het binnen ongelooflijk luid, en het harde klappen van de golven tegen het onbeschermde onderwaterschip is altijd aanwezig. Omdat een bemanningslid niet kan zien wanneer de romp op het punt staat van een golf af te springen, kan iemand met een flinke beweging over de boot worden geslingerd. Waterballast is het middel om deze anders schokkerige bewegingen te dempen: de twee achterschepen van 800 liter en het ene voorste schip van 1000 liter kunnen worden gevuld, hoewel water achterin ervoor zorgt dat de spiegel sleept en bubbelt, terwijl water voorin ervoor zorgt dat de boeg dieper in de golven snijdt. (2)
Bekende problemen
Het dominante probleem tijdens de levensduur is het lawaai en de heftige bewegingen, wat structureel aan het ontwerp ligt en geen gebrek is. Testzeilers melden dat de hele boot trilt en dat golven die het kale onderwaterschip raken tot heftig klappen leiden; benedendeks betekent de versterkte beweging dat een loskomen van een golf iemand zonder voorafgaande waarschuwing door de kajuit kan slingeren. De visie van de ontwerper is geruststellend qua constructie: alle storingen tot nu toe zijn zelf veroorzaakt of verklaarbaar, met geen enkele systematische fout op grote schaal binnen de vloot. (2)
Refits en eigendom
Tussen de wedstrijden van 2014–2015 en 2017–2018 werden alle acht de VO65's naar hetzelfde niveau gebracht, met geschatte upgradekosten in de ze-cijfers. De ontwerper verwachtte dat de wijzigingen voor het volgende seizoen relatief klein zouden zijn, beperkt door het budget dat zowel bestaande eigenaren als eventuele nieuwe bouwwerven konden missen. Het eenheidsklasse-identiteit van de klasse en de identieke systemen maken het eigendom voorspelbaar, maar de omvang van een eventueel refit blijft beheerst door die gedeelde specificatie.
Het oordeel
De Volvo Ocean 65 is een doelgericht gebouwde oceaanracer die een tegenstrijdig ontwerpbrief heeft vertaald in een robuuste, snelle en oprecht gelijkwaardige eenheidsklasse. Ze beloont vakkundig sturen met een lichte roerdruk en enorme kracht, maar vraagt wel respect voor haar bewegingen en het lawaai.
Pluspunten
- Bewezen robuust en betrouwbaar als anker voor wereldreizen
- Echte eenheidsklasse-gelijkheid met identieke, relatief eenvoudige systemen
- Licht, responsief roergevoel bij helling met één werkend roer
- Effectieve waterballast om schokkerig gedrag te dempen (3)
Minpunten
- Extreem nat, luidruchtig en heftig onder dekken in beweging
- Risico om over de boot te worden geslingerd zonder visuele waarschuwing
- Geen geschiedenis van grote systemische fouten, maar alle tot nu toe opgetreden problemen waren zelf veroorzaakt of alleen achteraf te verklaren
