CS 27 — informacje, recenzja, dane techniczne

Założenia projektowe i przeznaczenie

Zadaniem Raymonda Walla przy projektowaniu CS 27 było stworzenie jachtu turystycznego dla rodziny, zdolnego jednocześnie do konkurencyjnego ścigania się w klubowych regatach według ówczesnej formuły IOR. Aby to osiągnąć, Wall zaprojektował kadłub charakteryzujący się wąską, uniesioną rufą, smukłym wejściem dziobu oraz wyraźnym napływem (bustle) przechodzącym z tylnej krawędzi kilu do dolnego łożyska steru. Na rynku pełnym konkurentów, takich jak C&C 27, Catalina 27 czy Mirage 27, CS 27 wyróżniał się wyjątkową integralnością strukturalną. W przeciwieństwie do wielu współczesnych mu konstrukcji, w których stosowano lekkie laminaty lub kadłuby przekładkowe w celu obniżenia kosztów produkcji, stocznia CS Yachts zastosowała solidny, ręcznie układany i mocno wzmocniony kadłub z monolitycznego laminatu. (2, 3)

Wnętrze CS 27 zaprojektowano tak, aby dawało poczucie przebywania na „dużym jachcie”, maksymalnie wykorzystując szerokość kadłuba wynoszącą 9 stóp i 4 cale, aby zapewnić pełną wysokość stojącą w głównej kabinie. Wall zintegrował w pełni laminatową kratownicę denną z podłogą kabiny, co jednocześnie usztywniło kadłub i zapewniło solidne, czyste mocowanie dla wewnętrznej zabudowy drewnianej. Główne grodzie zostały zlaminowane z kadłubem i pokładem na całym swoim obwodzie – jest to wysokiej klasy technika budowy rzadko spotykana na seryjnych jachtach o długości poniżej trzydziestu stóp. Tej bezkompromisowej konstrukcji dopełnia przejrzysty układ pokładu. Zgodnie z charakterystycznym stylem CS Yachts, celowo zrezygnowano z zewnętrznych elementów drewnianych, z wyjątkiem sztorcklap zejściówki i rumpla, co przełożyło się na łatwy w utrzymaniu pokład, który zestarzał się wyjątkowo dobrze.

Wersje i konfiguracje

W trakcie całego okresu produkcji CS 27 był oferowany w dwóch głównych konfiguracjach zanurzenia, dostosowanych do lokalnych warunków żeglugowych. Standardowy model o głębokim zanurzeniu posiadał żeliwny finkil o wadze 2400 funtów i zanurzeniu 5 stóp i 2 cale. Na płytsze wody stocznia CS Yachts produkowała opcjonalny model o małym zanurzeniu, który zanurzał się na niecałe 4 stopy. Aby zrekompensować mniejszą głębokość, kil wersji o małym zanurzeniu został odlany z ołowiu zamiast z żeliwa i ważył 2800 funtów, co pozwoliło utrzymać wysoki stosunek balastu do wyporności na poziomie 43% (w porównaniu do 39% w przypadku kilu standardowego). Około 90 z 480 kadłubów dostarczono z tym ołowianym kilem o małym zanurzeniu, który do dziś jest bardzo poszukiwany przez żeglarzy pływających po płytkich estuariach. (1)

W 1980 roku model przeszedł znaczącą modernizację w połowie serii produkcyjnej. Oryginalny maszt firmy Proctor z okrągłymi salingami rurkowymi został zastąpiony nowocześniejszym, sztywniejszym profilem Isomat ze zintegrowanymi gniazdami na okucia T-terminal. Jednocześnie wnętrze zyskało na estetyce: formowana z laminatu podłoga kabiny została zastąpiona tradycyjną podłogą z drewna tekowego i jesionowego (teak-and-holly), a drzwiczki szafek w kabinie wykończono plecionką trzcinową, co podniosło atrakcyjność jachtu pod pokładem. Ewolucję przeszedł również napęd – ciężki, poziomy, jednocylindrowy silnik wysokoprężny Yanmar YSE8 zastąpiono pionowym, wyżej obrotowym i znacznie kulturalniej pracującym silnikiem Yanmar 1GM. (1, 4, 5)

Właściwości nautyczne i prowadzenie

Pod żaglami parametry CS 27 wskazują na żywy, responsywny i sztywny na żaglach jacht turystyczny. Przy stosunku balastu do wyporności wynoszącym 39,34%, jacht wykazuje doskonałą stateczność początkową i dobrze niesie żagle przy silniejszym wietrze. Stosunek powierzchni żagli do wyporności na poziomie 21,71 oznacza wyjątkowo mocny plan ożaglowania jak na tamte czasy, co pozwala jachtowi sprawnie poruszać się przy słabym wietrze i szybko przyspieszać po zwrotach. Jednak ten wysoki wskaźnik oznacza również, że jacht łatwo traci równowagę przy silnym wietrze, co wymaga czujności sternika i wczesnego refowania grota, gdy siła wiatru rośnie.

Ze stosunkiem wyporności do długości (D/L) wynoszącym 198,97, CS 27 plasuje się wygodnie w kategorii umiarkowanej wyporności, co oznacza kadłub na tyle lekki, by pozostać zwrotnym, a jednocześnie posiadający odpowiednią masę, by przebijać się przez krótką, stromą falę. Wskaźnik komfortu wynoszący 19,38 oznacza stosunkowo aktywną pracę na fali; choć kadłub nie wykazuje ociężałego, tłumionego ruchu charakterystycznego dla ciężkich jachtów z długim kilem, daje poczucie dużego bezpieczeństwa. Właściciele często podkreślają, że jacht ma uspokajającą tendencję do „wtulania się” w trudne warunki pogodowe, zamiast wymykać się spod kontroli. (6)

Na sterze wczesne modele charakteryzowały się ciężką pracą i tendencją do walczenia ze sterem w przechyle, co wynikało z pierwotnej konstrukcji wąskiego, mocowanego na pawęży steru wolnonośnego o dużym wydłużeniu. Stocznia CS Yachts rozwiązała ten problem w 1977 roku, oferując przeprojektowaną płetwę sterową o powierzchni zwiększonej o dwa cale na krawędzi natarcia, co znacznie zrównoważyło siły na sterze. Wskaźnik wywrotności jachtu wynoszący 2,04 plasuje go dokładnie na tradycyjnej granicy bezpieczeństwa dla poważnych rejsów pełnomorskich, co wskazuje, że choć jest to niezwykle solidny jacht do żeglugi przybrzeżnej i ścigania się na Wielkich Jeziorach, najlepiej nadaje się na wody przybrzeżne i osłonięte, a nie na długie wyprawy oceaniczne. (1)

Znane problemy i diagnostyka

Pomimo doskonałej jakości wykonania, upływ dziesięcioleci ujawnił kilka specyficznych obszarów wymagających uwagi, które potencjalni nabywcy muszą ocenić:

• Odpływ ze skrzyni kotwicznej: Jedną z najbardziej uciążliwych wad projektowych CS 27 jest rozwiązanie odpływu z dziobowej skrzyni kotwicznej. W przeciwieństwie do nowoczesnych jachtów z dedykowanymi, odpływającymi za burtę skrzyniami dziobowymi, CS 27 posiada zamontowaną na pokładzie kluze łańcuchową (hawsepipe), przez którą lina i łańcuch trafiają do przedziału pod dziobową koją V. Ponieważ przedział ten nie ma swobodnego odpływu do głównej zęzy, woda deszczowa lub zaburtowa przynoszona na linie kotwicznej gromadzi się pod koją, prowadząc do wilgoci, pleśni i potencjalnego gnicia drewna na sąsiednich grodziach.
• Wibracje silnika: Wczesne, jednocylindrowe silniki wysokoprężne Yanmar YSE8 z poziomym cylindrem słyną z generowania potężnych wibracji. Przez lata eksploatacji to ekstremalne drżenie może uszkodzić łoże silnika, doprowadzić do pękania gumowych poduszek silnika i poluzowania sprzęgła wału śruby. Kupujący powinni dokładnie sprawdzić laminatowe łoże silnika pod kątem pęknięć zmęczeniowych i zweryfikować osiowość wału.
• Uszkodzenia odpływów kokpitu: Odpływy kokpitu w CS 27 krzyżują się pod podłogą kokpitu przed wyjściem przez kadłub. Jeśli jacht jest zimowany w zimnym klimacie bez odpowiedniego zabezpieczenia przed mrozem, woda uwięziona w tych wężach może zamarznąć, powodując ich pęknięcie. Ponieważ węże te znajdują się poniżej linii wodnej, gdy kokpit jest obciążony, pęknięty wąż może szybko zalać przedział silnikowy i zęzę.
• Nieszczelności podwięzi wantowych i gnicie grodzi: Podwięzi wantowe są przykręcone śrubami przelotowymi do głównych konstrukcyjnych grodzi ze sklejki wodoodpornej. Jeśli uszczelnienie wokół podwięzi na poziomie pokładu nie jest regularnie odnawiane, woda będzie przesiąkać w dół, powodując gnicie sklejkowych grodzi. Ponieważ napięcie takielunku opiera się całkowicie na tych grodziach, każde osłabienie drewna stanowi poważne zagrożenie dla konstrukcji całego jachtu. (7, 8)

Modernizacje i ulepszenia

Współcześni właściciele CS 27 koncentrują swoje wysiłki remontowe na niezawodności systemów, łatwości obsługi i wydajności elektrycznej:

• Wymiana silnika (Repowering): Wielu właścicieli wycofało z eksploatacji oryginalne jednocylindrowe silniki Yanmar na rzecz nowoczesnych jednostek dwucylindrowych. Popularnymi zamiennikami są silniki Beta Marine 14 lub 16 oraz Yanmar 2YM15, które oferują radykalne zmniejszenie hałasu w kabinie i wibracji kadłuba, zapewniając jednocześnie niezawodną moc pod prąd i silne pływy.
• Rolka kotwiczna i modernizacja kotwicy: Ponieważ oryginalny odlew pokładu nie zawierał zintegrowanej rolki kotwicznej, właściciele często instalują niestandardowe rolki ze stali nierdzewnej wysunięte przed dziobnicę. Umożliwia to bezpieczne klarowanie nowoczesnych kotwic o dużej sile trzymania.
• Modernizacja instalacji elektrycznej: Uboga fabryczna instalacja elektryczna z lat 70. jest rutynowo zastępowana nowoczesnymi, cynowanymi przewodami klasy morskiej. Właściciele często wymieniają akumulatory hotelowe na litowo-żelazowo-fosforanowe (LiFePO4), które nierzadko przenosi się do bakist kokpitu, aby poprawić rozkład masy i trym jachtu.
• Modyfikacja steru: W przypadku starszych kadłubów z lat 1975 i 1976, pozyskanie lub wykonanie ulepszonego steru o konstrukcji po 1977 roku pozostaje jedną z najskuteczniejszych modyfikacji poprawiających prowadzenie i zmniejszających zmęczenie sternika podczas długich przelotów. (1, 7)

Werdykt

CS 27 to niezwykle udany jacht turystyczno-regatowy, który przetrwał próbę czasu znacznie lepiej niż wielu jego rówieśników z lat 70. Dzięki kunsztowi projektanta Raymonda Walla i bezkompromisowym standardom budowy stoczni Canadian Sailcraft, pozostaje doskonałym wyborem na pierwszy jacht dla osób szukających sztywnego, bezpiecznego i łatwego w utrzymaniu małego jachtu turystycznego. Choć wykazuje pewne mankamenty swojej epoki, jego solidny kadłub z monolitycznego laminatu, wysoki stosunek balastu i pełna wysokość w kabinie czynią go niezwykle praktycznym wyborem do żeglugi przybrzeżnej, eksploracji Wielkich Jezior i weekendowych regat klubowych. (9)

Zalety:

• Wyjątkowo mocna konstrukcja z kadłubem z monolitycznego laminatu i grodziami laminowanymi bezpośrednio do kadłuba i pokładu.
• Pełna wysokość stojąca i przestronny, wysoce funkcjonalny układ kabiny jak na jacht 27-stopowy.
• Łatwy w utrzymaniu pokład, praktycznie pozbawiony zewnętrznych elementów drewnianych wymagających konserwacji.
• Wysoki stosunek balastu do wyporności zapewniający doskonałą sztywność i przewidywalność w trudnych warunkach pogodowych.
• Dobra charakterystyka nautyczna z aktywnym, żywym prowadzeniem w słabych i umiarkowanych wiatrach. (2)

Wady:

• Generujące silne wibracje jednocylindrowe silniki we wczesnych modelach wymagają starannej dbałości o poduszki i łoże.
• Źle zaprojektowany odpływ skrzyni kotwicznej może powodować gromadzenie się wilgoci pod dziobową koją V.
• Wczesne modele (przed 1977 r.) charakteryzują się ciężką pracą na sterze, o ile nie zostały doposażone w ster o nowszej konstrukcji.
• Podatność na gnicie grodzi, jeśli zaniedba się uszczelnienia podwięzi wantowych na pokładzie.
• Skrzyżowane węże odpływowe kokpitu są podatne na zamarzanie i pękanie w zimnym klimacie. (1, 7, 8)